www.talkcyprus.org

[moonskin]

STATUS: IN PROGRESS

30 Ekim 1995

30 Ekim 1995, DP-CTP Koalisyon Hükümeti’ndeki Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı görevimden istifa gerekçelerimi kamuoyuna açıkladığım tarihtir.

Bugün, 18 Ekim 2004, Pazartesi günüdür ve Meclis’te azınlığa düşmüş CTP-DP Koalisyonu’nun iki ortağı, Meclis’te çoğunluğu olabilecek bir hükümetin kurulup kurulamayacağını araştırmak üzere TKP, BKP ve ÖDP ile biraraya gelmektedir.

Dokuz yıl önce durum neydi, şimdi durum nedir?

Dokuz yıl önceki DP-CTP Koalisyon Hükümeti’ndeki Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı görevimden istifa gerekçelerimi kamuoyuna anımsatmakta yarar görüyorum. Genç kuşak yaşanmakta olanları anlamaya çalışırken geçmişte yaşananları bilirse daha tutarlı çözümlemeler (tahlilller) yapabilir, daha sağlıklı sonuçlara ulaşabilir.

30 Ekim 1995 tarihinde CTP Genel Merkezi’nde düzenlediğim basın toplantısında kamuoyuna söylediğim şuydu:

“- Değerli Basın Mensupları:

1975 yılından beridir aktif politikadayım. Günümüze kadar geçen yirmi yılın 18’ini muhalefette görev yaparak geçirdim. Son iki yıl Hükümet’te, Devlet Bakanı ve Başbakan yardımcısı olarak çalıştım.

18 yıl boyunca topluma barış, demokrasi ve Federal Çözüm hedeflerini gösterdim. 18 yıl boyunca toplumumuzun kimliğini, adadaki varlığını ve haklarını savundum. 18 yıl düzenin bozukluklarını, rejimin demokratik olmayan yapısını, devlet-parti bütünleşmesinin zararlarını, haksızlıkları dile getirdim.

Tümünün de üzerine gitmek ve toplumumuzu barış, demokrasi, federal çözüm, üretim ve adil paylaşım yolunda ilerletmek için halkımızdan partim için yetki istedim.

12 Aralık 1993 seçim sonuçları DP-CTP Koalisyon Hükümeti’ni olanaklı kıldı.

18 yıl boyunca halka söylediklerimiz ışığında yaptığımız koalisyon protokolleri ile barışı, demokrasiyi, federal çözümü, üretimi ve sosyal adaleti hedefledik.

Cumhurbaşkanı Denktaş’ın DP üzerindeki etkisi, DP’nin yapısı ve bizim dene yimsizliğimiz ilk DP-CTP Koalisyon Hükümeti’ni başarısız kıldı.

İkinci Koalisyon Hükümeti’ne, ilkinin deneyimleri ile girdik. Protokolü yeniden kaleme aldık. İlk protokolde anlaşılmayan veya farklı yorumlanan paragraflara açıklık getirdik.

1977-1979 Üst Düzey Anlaşmaları çerçevesinde Federal Çözüm hedefini protokole tekrar yazdık. Demokrasimizi katılımcı demokrasiye dönüştürmek istediğimizi belirttik.

Toplumsal yaşamın tüm yönleriyle demokratikleştirilip sivilleştirileceğinin sözünü verdik. Toplumsal kimliğimizi korumak istediğimizi vurgulayarak Yurttaşlık Yasası’nı gözden geçirmeyi ve yurttaşlık işlemlerinde saydamlık sağlamayı öngördük.

Kaçak işçi olayına son vermek amacıyla gerekli her türlü yönetsel ve yasal önlemi alacağımızın sözünü verdik.

Kamu görevlilerinin siyasal yaşama sağlıklı ve geniş biçimde katılımını sağlamak ve siyasal partilere üye olabilmeleri için gerekli düzenlemeleri yapacağımızı protokola yazdık.

Polis Genel Müdürlüğü’nün İçişleri Bakanlığı’na bağlanması için gerekli yönetsel, yasal ve anayasal düzenlemeler yapılacaktır, dedik.

Kamu yönetimini partizanlıktan arındırıp yeniden yapılandıracağımızı vurguladık.

Ekonomide alınacak önlemleri bir bütünlük içerisinde bir plan, program ve takvim çerçevesinde uygulayacağımızı belirttik.

Değerli Basın Mensupları:

İkinci DP-CTP Koalisyon Hükümeti 6 aydır hükümettedir. Altı ayda, Hükümet olarak, saydıklarım arasında, ekonomik önlemleri somut olarak takvimleyebildik.

Protokolde, Kıbrıs sorununun, 1977-1979 Üst Düzey Anlaşmaları çerçevesinde Federal Çözüme kavuşturulması öngörüldüğü halde görüşmeci Sayın Denktaş 6 aydır, çözümden uzaklaşmak için her türlü olumsuzluğu sergilemektedir. Açık-kapalı her türlü uyarımızı duymazlıktan gelmektedir. Kıbrıs Türkü’nün geleceğinin Kıbrıs sorununun çözümünde olduğunu, Kıbrıs’ın da geleceğinin Avrupa Birliği’nde olması gerektiğini herkes anlamıştır. Fakat Sayın Denktaş anlamak istememektedir. Toplumlararası görüşmelerde hazır bulunması öngörülen Başbakan Yardımcısı olarak bana, temsil ettiğim partime ve koalisyon protokolüne karşın Cumhurbaşkanı Denktaş, bildiği ve vazgeçmek istemediği entegrasyon duasını okumakta ısrar ettiğine göre ne yapmak gerekir?

Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı sıfatımı bir yana iterek parti başkanı olarak Sayın Denktaş’ı bir çok kez kamuoyu önünde eleştirdim. Biraraya geldiğimizde tek başına buyruk yaklaşımlarının yanlış olduğunu söyledim. Cumhurbaşkanı ile Başbakan Yardımcısı sürekli çatışma içinde olamayacağına göre ne yapmak gerekir?

Toplumsal varlığımızı ve kimliğimizi korumak başlıca görevimizdir. Hükümette gelişigüzel yurttaşlık işlemlerine bu nedenle son vermekte ısrarlı olduk. Bakanlar Kurulu kararı ile yurttaşlık verilmesini en aza indirdik. Buna karşın hükümette bulunduğumuz iki yıllık süre içinde 7,500’den fazla yeni yurttaşlık verildiği bilgimize geldi. Bakanlar Kurulu’nda o sayıda yurttaşlık onaylamamıştık.

Nasıl olurdu?

İlgili bakanlıktan iki kez yazılı bilgi istedim. İlk DP-CTP Koalisyon Hükümeti’nin kurulduğu tarihten günümüze kadar kimlere yurttaşlık verildiğini sordum. Bu istemimi Bakanlar Kurulu’nda yineledim.

Yanıt alamadım.

Hem Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı olacaksınız hem de Devlet sizden bazı bilgileri esirgeyecektir. Bunu benim kabullenmem sözkonusu olamaz.

Kaçak işçi olayına son vermek amacıyla gerekli her türlü yönetsel ve yasal önlemi alacağımızı ilk DP-CTP Koalisyon Hükümeti’nin programına yazmıştık. İkinci koalisyon hükümetinin protokol ve programında aynı yükümlülük yinelenmiştir.

Fakat kaçak işçiler ülkemize gelmeye devam etmektedir. Almakta olduğumuzu söylediğimiz önlemler kaçak işçi akınını durduramamaktadır.

Ülkenin Muhaceret Yasası’nı yaşama geçiremeyen bir hükümet konumundayız.

Bakanlar Kurulu’nda konuyu birçok kez gündeme getirdik.

Sonuç alamadık.

Polis, Sivil Siyasal Otorite’ye bağlı olmadığı için Muhaceret Polisi, Hükümet’in aldığı önlemlere kulak asmıyor.

Ülkenin yurttaşlıkları hakkında bilgi alamayan, ülkesine giriş çıkışların kontrol altına alınmasını sağlayamayan bir Başbakan Yardımcısı olabilir mi?

Ülkenin nüfus politikası sanki başka yerlerde belirlenmiştir. Hükümet ne tür önlem alırsa alsın o başka yerlerde belirlenen politika ile bağdaşmadığı için uygulanamıyor.

Veya ben koaliyonun CTP kanadına önderlik yapan Başbakan Yardımcısı olarak kendime düşeni yapamamış olabilirim. Her iki durumda da bana halkı bigilendirerek görevden çekilmekten başka seçenek kalmamaktadır.

Polis Sivil Otorite’ye bağlanmadıkça ne halkın istenci Parlamento’ya doğru dürüst yansıyabilir, ne kaçak iççi sorunu çözülebilir.

Kıbrıs sorunu devam ettiği sürece Polis’in Sivil Otorite’ye bağlanamayacağı Anayasa’nın Geçici 10. Maddesi’ne yazılmıştır.

Geçici 10. Madde’yi süratle değiştirmek kaçınılmazdır.

Kıbrıs sorununu süratle çözüm sürecine sokmak koşuldur.

Kaçak işçi akını başka türlü durdurulamaz. İnsanımızın dışa göçü başka türlü engellenemez.

Toplumda bu yapı ve gidişatı beğenmeyen her parti ve kitle örgütü dayanışma içine girebildiği ve toplumun istencini Parlamento’ya ve Hükümet’e yansıtabildiği oranda Kıbrıs sorunu çözüm sürecine sokulabilecek, halktan yana dönüşümler gündeme gelebilecektir.

Hükümette edindiğim deneyimler ışığında toplumun varlığı, kimliği ve geleceği ile ilgilenen ve kaygılanan her bireyi ve her örgütü bu yapıya karşı işbirliği ve güç birliğine çağırıyorum.

Bu iş ve güç birliğinin gerçekleşebilmesi için kendime düşeni yapmaya hazırım.

Demokratik güçlerin dayanışmasına daha çok zaman ayırmak istiyorum.

Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı görevinden ayrılma nedenlerimden biri de budur.

Demokrasi güçlerinin demokratikleşme, sivilleşme ve federal çözüm için biraraya gelmeleri gerektiğine inanıyorum.

Demokrasi güçlerinin, Aziz Nesin’in anlatımı ile torbaya doldurulmuş kediler gibi birbirlerinin gözlerini çıkarmya çalışmaları son derece üzücüdür.

Bir yanda toplum elden gidiyor, beri yanda barış ve demokrasi güçleri olarak biz birbirimizle didişiyoruz.

Buna en kısa sürde son vermek gerekir, diye düşünüyorum.

Ekonomik önlemlerle iligili takvim ilan edilmiştir. Takvimin yapılmasına ön ayak oldum. Takvime uyulmasını istiyorum.

Fakat unutulmaması gerekir ki Kıbrıs Türkü’nün ana sorunu varlık ve kimliğini korumak sorunudur. Bu yönetsel yapı içinde halkın istenci parlamentoya olduğu gibi yansıyamadığı için halkın parlamentoya ve hükümete gönderdiği temsilcielri, toplumun varlık ve kimliğini koruyabilecek önlemlere yönelememektedirler.

Ekonomik önlemlerle ilgili takvimin başarısı yapının değişmesine bağlıdır. Neyi, nasıl, ne oranda özelleştireceğiz veya devletleştireceğiz?

Hükümet, Kıbrıs Türk Hava Yolları’na veya Kıbrıs Türk Petrolleri’ne halk adına ne oranda sahip çıkabilir?

Bu yapı içinde bu tür soruları yanıtlamak mümkün olamamaktadır.

Var olan yönetsel yapıyı toplum mu kurtaracak, yoksa bu yapı toplumu mu kurtaracak gibi bir yaklaşım yanlıştır. Sorun yıllar içinde oluşan ve Kıbrıs sorunu ile beslenen demokratik olmayan yapı sorunudur. Sorunlar bu yapının ürünüdür. Bütün sorunların altında yatan ana neden budur.

Biz tek tek sorunları ele alıp örneğin bir elekktrik sorununu özelleştirme ve özelleştirmeme yöntemi ile çözmeye çalışabiliriz. Fakat toplumun erimesine, kimliğini yitirmesine ve diğer sorunların ortaya çıkmasına neden olan statükoyu değiştirmedikçe sorunların köklü çözümünde fazla yol alamayız.

Genel Başkan olarak günlük hükümet işlerine daha az zaman ayırarak, CTP’nin temel politikaları, yani demokrasi, federal çözüm ve toplumsal ilerleme doğrultusunda başarılı olabilmesi için kendime düşeni yapmak istiyorum.

Demokratikleşmek, sivilleşmek, kaçak işçi sorununu çözmek, kamu görevlilelerine yeni haklar kazandırmak ve benzeri hedeflere ulaşmak için toplumun varlığı ve kimliğini koruyacak ana politikalar doğrultusunda etkili olmak ve Kıbrıs sorununu çözüm sürecine sokmak kaçınılmazdır.

Eğitim, Tarım, Çalışma Yaşamı, Sağlık, Turizm ve benzeri alanlarda sorunlara çözüm ararken toplumun varlığı, kimliği ve geleceği ile ilgili Kıbrıs sorununa daha çok zaman ayırmak istiyorum.

Devlet Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı görevimi yürütürken birlikte çalıştığımız herkese sevgi ve saygılarımı sunuyorum. Başta Başbakan Hakkı Atun olmak üzere Bakan arkadaşlarıma karşı istemeden gerhangi bir kusurum olduysa özür dilerim.

Kendi Bakanlığımda çalışan tüm personele, koruma ve şoförüme ayrıca teşekkür ederim

Tümüne de iyilik, mutluluk ve esenlik dilerim.

30 Ekim 1995.”

[moonskin]

Note: This post is a part of the translation project dedicated to Özker Özgür. For more, see here . Please do not reply to this post within the translation section before reading the instructions.
------------------------------------------------

30 October 1995
Özker Özgür, 17 October 2004.

30 October 1995 is the date when I announced to the public the reasons for my resignation from the duty of state minister and vice president in the DP-CTP coalition government.

Today it is 18 October 2004 Monday and the two partners of the CTP-DP coalition, which has become the minority in the parliament, are having meetings with the TKP, BDH and ÖDP in order to investigate whether it is possible to establish a government which could have the majority in the parliament.

What was the situation nine years ago, and what is the situation now?

I think that it is plausible to remind the public of my reasons for my resignation from the duty of state minister and vice president in the DP-CTP coalition government nine years ago. If the younger generations knew the events of the past, they can make more consistent analysis while they try to understand the current events.

It was the following which I expressed to the public in the press meeting I had in the CTP headquarters on 30 October 1995:

"- Dear members of the press:

I'm in the active politics since 1975. I have spent the 18 years of the past 20 years in the opposition. In the last two years, I have worked in the government as the minister of state and vice prime minister.

During the 18 years, I showed peace, democracy and a federal solution as the goals to the people. During 18 years, I defended the identity, rights and existence of our community on the island. During 18 years, I expressed the faults of the establishment, undemocratic structure of the regime, harm and injustice caused by the state-party unification.

I asked authority from our people on behalf of my party in order to address all of those problems and help our community to progress in the direction of peace, democracy, federal solution, productivity and just sharing.

The results of the 12 December 1993 election made it possible to have a DP-CTP coalition government.

With the coalition protocols we made under the light of the things we have said during 18 years, we aimed at peace, democracy, federal solution, productivity and social justice.

The effect of the president Denktaş on DP, the structure of the DP and our lack of experience caused the first DP-CTP coalition government to be unsuccessful.

We entered the second coalition government with the experience from the first one. We rewrote the protocol. We made better explanations to the paragraphs of the protocol which were not well understood in the first protocol or which were wrongly interpreted.

We wrote the goal of a federal solution in the framework of 1977-1979 high level agreements in the protocol one more time. We expressed that we are willing to convert our democracy into a participating democracy.

We gave the promise that communal life would be democratized and demilitarized in all possible ways. By emphasizing that we want to protect our communal identity, we envisaged reexamination the law on citizenship and make the citizenship process a more transparent one.

We gave the promise that we would take every administrative and legal measure in order to put an end to the issue of illegal workers.

We add to the protocol that we would make the necessary arrangements in order to enable wide participation of the public servants in political life and to become members of the political parties.

We promised that the administrative, legal and constitutional arrangements would be made in order to put the police forces under the control of the ministry of interior.

We emphasized that we would separate the public administration from partizanism.

We expressed that we would apply the economical measures as a whole and within the frame of a plan, program and calendar.

Dear members of the press:

The second DP-CTP government is in power since 6 months. In six months, as the government, among the things I listed, we could only create a calendar for the economic measures.

Despite the fact that it has been envisaged in the protocol that the Cyprus problem should have a federal solution within the framework of 1977-1979 high level agreements, for the last 6 months, Mr. Denktaş exhibited all sorts of negativeness for stepping away from a solution. He has been ignoring all of our cautions, whether they are explicit or implicit. Everybody understood that the future of the Turkish Cypriots is in the solution of the Cyprus problem and that the future of Cyprus should be with the European Union. However, Mr. Denktaş does not want to understand this. Given that president Denktaş is insistingly saying prayers for the integration (Translator's notice: Annexation to Turkey) which he knows and does not want to give up despite me as the vice prime minister who should be ready and present at the inter-communal negotiations, my party which I represent, and the coalition protocol; what should be done in this situation?

By putting my identity as state minister and vice prime minister aside, I have criticized Mr. Denktaş a plenty of times as the party leader in front of the public. When we came together, I have told him that his approaches of his sole ruling are wrong. Since the president and the vice prime minister can not be in continuous conflict, then what should be done?

Our primary duty is to protect our communal existence and identity. For this reason, we insisted in the government to end arbitrary citizenship procedures. With a decision of council of ministers, we lowered the granting of citizenship to the minimum. Despite of this, we were informed that in two years which we were a part of the government, more than 7,500 citizenships were given. We did not approve that many citizenships in the council of ministers.

How could it have been?

I asked for a written explanation twice from the ministry in question. I asked to whom were the citizenships given, since the date when the first DP-CTP coalition government was established. I repeated this question in the council of ministers.

I could not get an answer.

Imagine that you are a state minister and the vice prime minister, but at the same time state hides information from you. It is not possible that I accept this.

We put in the programme of the first DP-CTP coalition government that we would take every necessary administrative and legal measure in order to end the issue of illegal workers. The same task is repeated in the protocol and the programme of the second coalition government.

However, illegal workers still continue to come into the country. The measures which we say that we have taken are unable to stop the flow of the illegal workers.

We are in the state of a government which can not apply the immigration law of the country.

We brought up the topic in the council of ministers a plenty of times.

We could not get any results.

Since the police force is not under the civilian political authority, immigration officers does not care for the measures taken by the government.

Could there be a vice prime minister who can not get information about the citizenships of the country and can not ensure that the immigration into his own country is under control?

It seems like the population policy of the country is already determined at some other place. Whatever policy the government takes, it can not be applied, since it is not compatible with the policy decided at some other place.

Alternatively, as the vice prime minister and the leader of the CTP wing of the coalition, I might not have performed all the necessary tasks on my part. In either case, there is no other option left for me except informing the people and resign from the duty.

As long as the police is not taken under the civilian authority, neither the will of the people could be reflected to the parliament nor the issue of illegal workers can be resolved.

It is stated in the temporary article 10 of the constitution that as long as the Cyprus problem continues, the police can not be taken under the civilian authority.

It is inevitable to quickly change the temporary 10th article.

It is a condition to put the Cyprus problem into the course of a solution.

The issue of flow of illegal workers can not be stopped in any other way. The emigration of our people can not be prevented in any other way.

Cyprus problem will be put to a course of a solution and we will be able to discuss the changes favoring the people to the same degree that, every party and organization of the masses which is not happy with current structure and the developments can come together and reflect people's will to the parliament.

Under the light of the experiences I gained in the government, I am calling every individual or organization who is involved with their communal existence, identity and worried about future, for collaboration and unification of their powers against this structure.

I am ready to do my part for establishing this collaboration and the unification of powers.

I want to spend more time for the solidarity of the democratic powers.

This is also one of the reasons for my resignation as the state minister and vice prime minister.

I believe that the democratic powers should unite for the sake of democratization, demilitarization and for a federal solution.

It is extremely sad that the powers of the democracy are trying to take each others eye out, like the cats put in a bag, as Aziz Nesin described.

On the one side, community is being lost and on the other we are fighting with each other as the powers of democracy.

I think that we should put an end to this as soon as possible.

The schedule for the economic measures has been announced. I have contributed to the composition of the schedule. I want the schedule to be implemented.

However, it should not be forgotten that the main problem of the Turkish Cypriots is the problem of protecting its existence and identity. Since the will of the people is not reflected to the parliament as it is within this administrative structure, the representatives of the people sent to the parliament are unable to incline taking measures which can protect the existence and the identity of the community.

The success of the schedule about the economic measures is dependent to the change of the structure. What, how and in what ratio will we privatize or expropriate?

Up to which level can the government claim the ownership of Cyprus Turkish Airlines or Cyprus Turkish Petroleum in the name of the people?

Inside the current structure, it is not possible to answer such questions.

An approach such as "people are going to save the existing administrative structure" or "this structure is going to save the people" is wrong. The problem is the problem of undemocratic structure which is formed over the past years and feeds on the Cyprus problem. The problems are the products of this structure. This is the main underlying reason for all of the problems.

We can try to solve the problems one by one, for example we can try to solve the electricity problem with privatization or without privatization. However, we can not progress much in finding fundamental solutions to the problems unless we can change the status quo which is causing the erosion of the community, loosing its identity and cause other problems.

As the president, I want to do my part by spending less time to the issues related to the government and help CTP to have success in its fundamental policies which are democracy, federal solution and communal progress.

In order to democratize, demilitarize, solve the problem of illegal workers, give new rights to the public servants and reach similar goals, it is absolutely necessary to be affective with the main policies which will preserve the identity and existence of the community and put the Cyprus problem into the course of a solution.

While I seek solutions to the problems in the areas of education, agriculture, work life, health, tourism and similar issues, I want to spend more time with the Cyprus problem which is related to the existence, identity and future of our community.

I send kindness and my regards to everybody whom I worked with during the time I was the state minister and the vice president. I apologise from my minister friends and primarily prime minister Hakkı Atun if I have unintentionally made any mistakes.

I especially thank to all personnel working in my ministry, my bodyguards and driver.

I wish kindness, happiness and health to all of them.

30 October 1995."